ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର ଖାଦ୍ୟ ପରମ୍ପରା ଓ ପାରମ୍ପରିକ ରୋଷେଇରେ ଅନେକ ଏଭଳି ଖାଦ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ ରହିଛି, ଯାହା ଅନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳର ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ହୁଏତ ଅପରିଚିତ, କିନ୍ତୁ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତାହାର ଚାହିଦା ବେଶ୍ ଅଧିକ। ସେହିପରି ଏକ ପାରମ୍ପରିକ ଖାଦ୍ୟ ହେଉଛି ‘ମହୁନାଡ’, ଯାହାକୁ ପଦ୍ମଫୁଲର ନାଡ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ। ସମୟକ୍ରମେ ‘ମହୁନାଡ’ ଶବ୍ଦଟି ଅପଭ୍ରଂଶ ହୋଇ ‘ମୁନାଡ’ ଭାବେ ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ ହୋଇଛି। ବିଶେଷକରି ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକଙ୍କ ଖାଦ୍ୟ ଥାଳିରେ ଏହାର ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସ୍ଥାନ ରହିଛି।
ଗଜପତି ଜିଲ୍ଲାର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳର ବଜାରରେ ଋତୁ ଅନୁସାରେ ପଦ୍ମଫୁଲର ନାଡ ବିକ୍ରି ହେଉଥିବା ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ। ପଦ୍ମପୋଖରୀରୁ ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଉଥିବା ଏହି ନାଡକୁ ନେଇ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରହିଛି ଏକ ପୁରୁଣା ଖାଦ୍ୟ ପରମ୍ପରା । ଘରୋଇ ରୋଷେଇରେ ଏହାକୁ ବିଭିନ୍ନ ଉପାୟରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଏ । ଆଳୁ ସହ ଭଜା, ପିଠଉ ଦେଇ ଭଜା କିମ୍ବା ମୁଗ ଡାଲି ସହ ତରକାରୀ—ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରସ୍ତୁତିରେ ଏହାର ସ୍ୱାଦ ଅଲଗା ଅନୁଭୂତି ଦେଇଥାଏ।
ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ମହୁନାଡର ତରକାରୀର ସ୍ୱାଦ ସାଧାରଣ ପରିବାର ତରକାରୀଠାରୁ କୌଣସି ଗୁଣରେ କମ୍ ନୁହେଁ। ମସଲା ସହ ଭଲ ଭାବରେ ରାନ୍ଧିଲେ ଏହାର ସ୍ୱାଦ ଓ ଘ୍ରାଣ ଖାଦ୍ୟପ୍ରେମୀଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଥାଏ। ଏହି କାରଣରୁ ଗଜପତିର ସ୍ଥାନୀୟ ବଜାରରେ ଏହାର ଚାହିଦା ବଢ଼ୁଥିବା କୁହାଯାଉଛି।
ଚାହିଦା ବଢ଼ିବା ସହିତ ମହୁନାଡର ଦରରେ ମଧ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆସିଛି। କିଛି ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁଠାରେ ଏକ ବିଡ଼ା ମାତ୍ର ୫ ଟଙ୍କାରେ ମିଳୁଥିଲା, ବର୍ତ୍ତମାନ ସେହି ମହୁନାଡର ଦର ପ୍ରାୟ ୩୦ ଟଙ୍କାରେ ପହଞ୍ଚିଥିବା କୁହାଯାଉଛି। ଏହି ମୂଲ୍ୟବୃଦ୍ଧି ପଛରେ ଚାହିଦା ବଢ଼ିବା ସହିତ ସଂଗ୍ରହ କରିବାର କଷ୍ଟ ମଧ୍ୟ ଏକ ବଡ଼ କାରଣ ବୋଲି ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକମାନେ ମତ ଦେଉଛନ୍ତି।
ମହୁନାଡ ଖାଇବାକୁ ଯେତିକି ସୁଆଦିଆ, ଏହାକୁ ସଂଗ୍ରହ କରିବା ସେତିକି କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ। ପଦ୍ମପୋଖରୀ ଶୁଖିଯିବା ପରେ ପଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପଦ୍ମର ନାଡ କିମ୍ବା ଚେର ସଂଗ୍ରହ କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥାଏ। ଏଥିପାଇଁ ସଂଗ୍ରହକାରୀଙ୍କୁ ଅନେକ ସମୟରେ ଗଭୀର ପଙ୍କ ଭିତରକୁ ପଶିବାକୁ ପଡ଼େ। ଦୁର୍ଗନ୍ଧ, କାଦୁଅ ଓ ଅସୁବିଧାଜନକ ପରିବେଶ ମଧ୍ୟରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି କାମ କରିବା ସହଜ ନୁହେଁ।
ଏହି କାମ ପାଇଁ ଅଭିଜ୍ଞତା ମଧ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକ। ପଦ୍ମର ମୂଳ କେଉଁଠାରେ ରହିଛି ଏବଂ କେଉଁ ଅଂଶକୁ କିପରି ବାହାର କରିବାକୁ ହେବ, ସେ ବିଷୟରେ ଜ୍ଞାନ ନଥିଲେ ସଂଗ୍ରହ କରିବା କଷ୍ଟକର ହୋଇପଡ଼େ। ତେଣୁ ଅଳ୍ପ କିଛି ଅଭିଜ୍ଞ ଲୋକ ହିଁ ଏହି ପାରମ୍ପରିକ ଖାଦ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ ସଂଗ୍ରହ କରିବା କାମରେ ନିୟୋଜିତ ହୋଇଥାନ୍ତି।
ଗଜପତିର ଏହି ଅଜଣା ଖାଦ୍ୟ ପରମ୍ପରା କେବଳ ସ୍ୱାଦ ସହ ଜଡ଼ିତ ନୁହେଁ; ଏହା ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନଶୈଳୀ, ପରମ୍ପରା ଓ ଜୀବିକାର ଏକ ଅଂଶ। ମହୁନାଡର ଚାହିଦା ବଢ଼ିବା ସହ ଏହାକୁ ସଂଗ୍ରହ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଯଦି ଉଚିତ ବଜାର ଓ ମୂଲ୍ୟ ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇପାରେ, ତେବେ ଏହି ପାରମ୍ପରିକ ଖାଦ୍ୟ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଖାଦ୍ୟ ପରିଚୟ ଭାବେ ଆହୁରି ଲୋକପ୍ରିୟ ହୋଇପାରିବ।
Author: vandeutkal
ଆପଣଙ୍କୁ ସ୍ଵାଗତ ! ଆମେ ଏକ ଅଗ୍ରଣୀ ତଥା ବିଶ୍ୱସ୍ତ ସମ୍ବାଦ ପ୍ରକାଶକ, ଆପଣଙ୍କୁ ସର୍ବଶେଷ ଖବର, କ୍ରୀଡା, ବିଜ୍ଞାନ, ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା, ମନୋରଞ୍ଜନ, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଘଟଣାଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ଅଦ୍ୟତନ ପ୍ରଦାନ କରୁ | ଆମର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ତୁମକୁ ସଠିକ୍ ଏବଂ ନିର୍ଭରଯୋଗ୍ୟ ଖବର ଯୋଗାଇବା, ତେଣୁ ତୁମେ ଦୁନିଆରେ କ’ଣ ଘଟୁଛି ସେ ବିଷୟରେ ଅବଗତ ରହିପାରିବ |
